Uit­brei­ding elek­tro­ni­sche aan­we­zig­heids­re­gi­stra­tie (chec­ki­nat­work) op bouw­plaat­sen van­af 2027

Op 30 mei 2026 heeft de federale regering een programmawet aangenomen die enkele belangrijke wijzigingen doorvoert aan de elektronische aanwezigheidsregistratie (‘checkinatwork’) op tijdelijke of mobiele bouwplaatsen.

Huidig wettelijk kader ‘checkinatwork’

Checkinatwork is een onlinedienst voor de aanwezigheidsregistratie bij (onder meer) werken in onroerende staat (met uitzondering van schoonmaakactiviteiten en bepaalde activiteiten uit de land-, tuin- en bosbouw die expliciet worden uitgesloten van het toepassingsgebied).

Het gaat specifiek om de registratie van eenieder die werken in onroerende staat uitoefent op een bouwplaats waarvan de totale kost gelijk is aan of hoger dan een specifiek drempelbedrag (op heden 500.000,00 EUR excl. BTW).

Via checkinatwork dienen werkgevers of aannemers ervoor te zorgen dat hun eigen werknemers, onderaannemers en werknemers van onderaannemers geregistreerd zijn. Zij kunnen hiertoe zelf het initiatief nemen of duidelijke afspraken maken dat bv. de werknemers of de onderaannemers zichzelf registreren.

Deze registratie moet dagelijks gebeuren en vóór aanvang van de werkzaamheden op de bouwplaats.

De ‘checkinatwork-bepalingen’ zijn concreet voorgeschreven in Hoofdstuk 5 van de welzijnswet en de artikelen 31bis – 31octies van de welzijnswet.

Wat verandert er? Toekomstig wettelijk kader ‘checkinatwork’

De programmawet van 30 mei 2026 voert enkele belangrijke wijzigingen door m.b.t. het huidig wettelijk kader.

Tot op heden geldt dat elke persoon die werken in onroerende staat uitvoert, dagelijks, uiterlijk bij aankomst en voor aanvang van de werken moet geregistreerd worden via checkinatwork. Die registratie is en kan bijvoorbeeld perfect vanop afstand (bijv. de bedrijfszetel) gebeuren.

Daar komt nu verandering in.

Vanaf uiterlijk 1 januari 2027 zal het ook verplicht zijn om een uitregistratie (check-out) te doen.

Elke persoon die onder de checkinatwork-verplichting valt, zal voortaan zowel bij aankomst als bij vertrek op een bouwplaats zijn of haar aanwezigheid elektronisch moeten registreren.

Daarbij komt dat de (huidige) mogelijkheid om aanwezigheden vooraf te (laten) registreren, zal verdwijnen. Voortaan zal elke registratie in realtime ter plaatse moeten gebeuren, zowel bij aankomst als bij het verlaten van de bouwplaats. De bedoeling van de programmawet is om de verantwoordelijkheid voor de registratie meer bij de betrokken persoon (aannemer, onderaannemer, werknemer,…) zelf te leggen.

De programmawet voorziet evenwel nog steeds in een controleplicht voor aannemers en onderaannemers. Ze zullen de nodige maatregelen moeten (blijven) nemen opdat elke persoon die in hun opdracht een bouwplaats betreedt, zich kan registreren vooraleer deze bouwplaats te betreden of te verlaten.

Wijzigingen aan sanctieniveaus?

Heel wat partijen op een bouwplaats (werkgevers, opdrachtgevers, aannemers, onderaannemers, zelfstandigen,…) kunnen op vandaag en naargelang het scenario gesanctioneerd worden voor inbreuken m.b.t. checkinatwork. Zij riskeren in de praktijk een sanctie ‘niveau 3’, hetzij een strafrechtelijke geldboete van 2.000 EUR tot 20.000 EUR, hetzij een administratieve geldboete van 1.000 tot 10.000 EUR (desgevallend vermenigvuldigd met het aantal betrokken personen).

Ook elke persoon die zich in strijd met de wettelijke bepalingen niet onmiddellijk en dagelijks registreert, kan op vandaag gesanctioneerd worden met een ‘sanctie niveau 1’, hetzij een administratieve geldboete van 100 tot 1.000 EUR.

Hoewel het de bedoeling is om de verantwoordelijkheid voor de registratie meer bij de betrokken persoon op de bouwplaats te laten, blijven de huidige sanctieniveaus en mechanismen evenwel ongewijzigd.

Ratio van het toekomstig wettelijk kader

De invoering van een ‘check-out’ (bij het verlaten van een bouwplaats) gecombineerd met de afschaffing van de voorafgaande registratiemogelijkheid, kadert volgens de regering in de strijd tegen de sociale fraude en oneerlijke concurrentie en beoogt tevens een verbeterde veiligheid op de bouwplaats.

Inwerkingtreding

De programmawet voorziet dat de nieuwe regeling uiterlijk op 1 januari 2027 in werking zal treden. Aannemers en ondernemingen in de bouw doen er goed aan zich tijdig voor te bereiden op de nieuwe bepalingen, aangezien deze een aangepaste werkwijze en bijkomende controlemaatregelen zullen vereisen.

DELEN: